Hieronder vindt u de jongste recensies. Selecteer een genre, vervolgens selecteer de recensie die u wenst u te bekijken en klik tenslotte op 'Lees recensie'.

Zoeken  Genre 

 TitelAuteurDatum
Het verweer van Etty Hillesum tegen het nazisme. Sporen van agency in haar dagboeken en brieven uit Amsterdam en Westerbork, 1941-1943 Lotte Bergen 18/11/2026
Ossip Zadkine. De Belgische connectie Véronique Van Passel e.a. 18/11/2026
Jean Brusselmans. Schilder van nature Ann Geeraerts, Kurt De Boodt, Eric Min e.a. 18/11/2026
Als er niets ontbreekt waar God ontbreekt. Christendom en religieuze onverschilligheid Jan Loffeld 18/11/2026
De Slag bij Ekeren. 30 juni 1703. Een vergeten strijd van de Spaanse Successieoorlog Danny Snelders 18/11/2026
1578. Had Brussel de Nederlanden kunnen redden? Een vergeten sleutelmoment in de geschiedenis van de Lage Landen Roel Jacobs en Jean-Jacques De Gheyndt 18/11/2026
Het laatste Vikingrijk. Hoe de Vikingen Noord-Europa veroverden en weer verloren (vert. Geri de Boer) Christina Ekero Eriksson en Bo Eriksson 18/11/2026
Marta Oulie (vert. en naw. Janke Klok) Sigrid Undset 18/11/2026
De dag na de bevrijding. Een drieluik over Europa Paul Scheffer 18/11/2026
Ai Weiwei Edouard Derom, Lee Ambrozy, Thomas Crow, Daniel De Decker, Rik Hemmerijcks, Alessio Palmeri, John Tancock, Lieven Van Den Abeele 18/11/2026
Kolchoze (vert. Floor Borsboom) Emmanuel Carrère 18/11/2026
Gevonden voorwerpen. Over estrades, oorlepels en putgalgen Lisette Luijkx (red.) 18/11/2026
Lijf der zotheid. Lichaam en geest in de late middeleeuwen Wendy Wauters 09/11/2026
Occulte complotten en samenzweringen Ruud Vermeer 09/11/2026
Tussen culturen. De Arabische kijk op vroegmiddeleeuws Europa Luit van der Tuuk 09/11/2026
Het oude Griekenland in vijftig monumenten (vert. Gertjan Wallinga) David Stuttard 09/11/2026
Angkor. Het mysterie van Cambodja Irini Biezeveld en Sophie Biard (red.) 09/11/2026
Auguste Viktoria, de laatste keizerin van Duitsland. Haar leven en werk in Duitsland, haar ballingschap in Nederland Alexandra von Ilsemann 09/11/2026
Het huis dat tussen vriend en vijand staat. De militaire opeisingen, 1938-1946 Marc Verschooris 09/11/2026
U2 Compleet. Het verhaal van de 291 songs Donien Clauteaux 09/11/2026
12345678910...Laatste

Met zicht op het einde. Levensbrieven aan Lucilius, boeken 1, 2 en 3. Vertaald en toegelicht door Vincent Hunink

Seneca
Met zicht op het einde. Levensbrieven aan Lucilius, boeken 1, 2 en 3. Vertaald en toegelicht door Vincent Hunink
Athenaeum - Polak & Van Gennep, 2020, 184 blz., EUR 15,00
ISBN: 9789025312411

Lucius Annaeus Seneca had er al een woelige carrière opzitten – met zelfs een verbanning naar Sardinië – toen hij de mentor werd van de jonge Nero. Kleine jongens worden echter groot en Nero bedankte de stoïcijnse filosoof voor bewezen diensten. Tijdens zijn verplichte pensionering bleef hij zijn intellectuele arbeid verder zetten, bijvoorbeeld door brieven te schrijven. Deze bundel kreeg zo de titel ‘Met zicht op het einde mee’, al zou dat voor Seneca een understatement zijn: hij voelt zich niet oud, hij is al ‘voorbij oud’.                                                       
Hoe dan ook, Lucilius kreeg zo op geregelde tijdstippen een brief met wijze raad. Seneca noemt hem een vriend – iemand met wie je alles kan en zelfs moet delen – maar heeft wel zijn reserves over hoe ver Lucilius staat in de filosofie. Hij heeft nog een hele weg af te leggen en bovendien: hij is een vriendje van Epicurus, wat volgens de stoïcijn Seneca een jammerlijke keuze is.                                    
Let wel, hij strooit zelf ook met Epicuruscitaten – hij geeft er Lucilius aan het einde van zowat elke brief eentje mee als cadeau – maar hij noemt die dan ‘gemeengoed’. De vraag wordt vaak gesteld in hoeverre Seneca zelf het label van stoïcijns filosoof verdient en of het niet hypocriet is om vanuit één van je villa’s armoede te cultiveren en neer te kijken op het gewone volk. Zelf zag hij dat uiteraard anders. Hij sloot zich af om de mensen net meer ten dienste te kunnen zijn en koos dan ook de juiste professie: filosofie geeft de beoefenaars ervan een aureool en is veel beter dan bijvoorbeeld retoriek. Het klinkt allemaal wat pedant, maar Vincent Hunink, die niet alleen de eerste 29 van 124 brieven vertaalde, maar ook een nawoord schreef, houdt ons daar een mooie spiegel voor. Zijn we niet allemaal in hetzelfde bedje ziek als we met onze veel te grote voetafdruk toch petities ondertekenen om ijsberen te redden? Hunink is niet aan zijn proefstuk toe als het gaat om Senecavertalingen en ook nu is het resultaat bijzonder geslaagd: ze geeft Seneca’s stijl goed weer, al zal ze voor sommigen te modern aandoen. De eerste brief opent al met een overtuigd ‘claim jezelf’ en ook elders wordt voor moderne termen als ‘btw’ gekozen, wat soms verrassend is, maar niet al te storend.
Wie trouwens de overtuiging heeft dat stoïcijnen saaie pieten met saaie schrijfsels zijn: dat valt nog wel mee. Hij lijkt uit de losse pols te schrijven en slaagt erin zijn adviezen levendig voor te stellen. Hij grijpt terug naar de kindertijd, haalt grappige anekdotes aan of roept historische personages op. Bekend of onbekend, het werkt uitstekend: Stilbo die, hoewel hij alles kwijt is, toch sterker uit zijn verwoeste stad komt, het is een beeld dat beklijft.                                             
Love him or hate him, maar hij heeft gelijk gekregen. Latere generaties, zo schreef hij aan Lucilius, zullen hem nog willen lezen, daar was hij van overtuigd.

[Dieter Wildemauwe - 19/11/2020]