Hieronder vindt u de jongste recensies. Selecteer een genre, vervolgens selecteer de recensie die u wenst u te bekijken en klik tenslotte op 'Lees recensie'.

Zoeken  Genre 

 TitelAuteurDatum
Het internationale landschap. Schilderen in de buitenlucht in de negentiende eeuw Henk van der Liet, Aleksandra Murre, Anne-Maria Pennonen en Nelleke de Vries 27/02/2024
Familielexicon (vert. Jan van der Haar) Natalia Ginzburg 27/02/2024
Het schrijverskasteel. De Neurenbergse processen: ontmoetingen aan de rand van de afgrond Uwe Neumahr 27/02/2024
Hoog geboren, ambitieus en eigenzinnig. Marie Catherine Josephe, gravin van Merode en prinses van Rubempré en Everberg (1743-1794) Freeke De Meyer 27/02/2024
Galg & Rad. Verhalen uit de geschiedenis van de lijfstraffelijke rechtspleging Frans Thuijs 27/02/2024
Italië, de bloeitijd 1250-1500 (vert. Alfons Caris) Indro Montanelli en Roberto Gervaso 27/02/2024
Noch engel, noch beest. Het bittere mensbeeld van Blaise Pascal als pleidooi voor mildheid Hanna Vandenbussche 27/02/2024
Frans Hals Bart Cornelis, Friso Lammertse e.a. 27/02/2024
We moeten het even over Xi hebben. De waarheid over de machtigste leider ter wereld Michael Dillon 27/02/2024
Erfgrond (vert. Janny Middelbeek-Oortgiesen) Maria Turtschaninoff 20/02/2024
Roelant Savery’s wonderlijke wereld Ariane van Suchtelen 20/02/2024
Encyclopedie van de Vlaamse Beweging. De synthese Aragorn Fuhrmann en Sarah Menu 20/02/2024
Onze koloniale erfenis Wendeline Flores en Wayne Modest 20/02/2024
Brugge. Stad van water. Biografie van een stad Jo Berten 20/02/2024
Tijdlijn van de geschiedenis NN 20/02/2024
Breydel. Het verhaal van een ambitieuze politieke familie in middeleeuws Brugge Lisa Demets 20/02/2024
België. 2000 Jaar geschiedenis Guy Vanthemsche en Roger de Peuter 20/02/2024
Schemering (vert. Manik Sarkar) Philippe Claudel 20/02/2024
Vluchtoord Marseille. De redding van emigranten, 1940-1941 Varian Fry 20/02/2024
Grootse gedachten. Extremen in democratisch Nederland, 1918-2019 Hans Schoots 20/02/2024
12345678910...Laatste

Peters keizerin

Kristina Sabaliauskaitė
Peters keizerin
Prometheus, 2021, 352 blz., EUR 22,50
ISBN: 9789044647112

De Litouwse kunsthistorica en in Londen werkzame correspondente Kristina Sabaliauskaitė schreef met Peters keizerin een boeiende historische roman over de tweede echtgenote van tsaar Peter I de Grote (1672-1725), met name tsarina Catharina I van Rusland (1684-1727).
Voltaire bestempelde Catharina’s leven als ‘het assepoesterverhaal van de 18de eeuw’. Het Litouwse weesmeisje Marta Skowrońska werd geadopteerd door Ernst Glück, een Baltische Duitser en lutherse dominee en onderwijzer in het toenmalige Zweedse Marienburg (actueel het Letse Alūksne). Toen Russische troepen Marienburg innamen in de Grote Noordse Oorlog, kwam Marta in handen van vorst Aleksander Mensjikov, de vriend en vertrouweling van Peter de Grote, waardoor zij de tsaar leerde kennen. Die maakte haar al snel tot zijn geliefde. Marta ging over tot het orthodoxe geloof en veranderde haar naam in Jekaterina Aleksejevna. De tsaar maakte haar tot zijn wettige echtgenote. Samen kregen zij twaalf kinderen, die vrijwel allen kort na de geboorte overleden, behalve Anna en Elisabeth. Die laatste zou later zelf tsarina worden (1741-1762). De afstammelingen van Anna zouden na de kinderloze Elisabeth op de troon komen en regeren tot de Russische Revolutie. In 1724 maakte Peter de ongeletterde Catharina tot mederegent. Het jaar daarop stierf hij. Hoewel zij erkend werd als opvolger, berustte de ware macht bij haar oude beschermer Mensjikov. Catharina overleefde Peter twee jaar en overleed op 17 mei 1727 op 43-jarige leeftijd.
Sabaliauskaitė laat Catharina zich haar leven herinneren gedurende haar laatste vierentwintig uur vanop haar sterfbed in de keizerlijke residentie, het Catharinapaleis in Tsarskoje Selo ten zuiden van Sint-Petersburg. Haar aanpak doet denken aan Hadrianus’ gedenkschriften van Marguerite Yourcenar. Peters keizerin is het eerste deel van deze historische roman en bestrijkt Catharina’s leven tot aan haar formele huwelijk met Peter in 1712. Die periode wordt door Catharina herinnerd in de nacht van 16 mei 1727 van 21 uur ’s avonds tot 9 uur de volgende morgen. Sabaliauskaitė verweeft tussen die herinneringen historische realea over de cultuurverschillen tussen het Westen en Rusland, over de moeilijkheden om het Russische rijk te moderniseren, over de door Peter de Grote gestichte stad Sint-Petersburg en over de reizen van tsaar en tsarina.
Maar deze roman is beslist meer dan een 18de-eeuws assepoesterverhaal. Hij heeft onmiskenbaar zowel een feministisch als een politiek aspect. Sabaliauskaitė verhaalt de eenzame strijd die Catharina als vrouw haar leven lang moest voeren om te overleven, zich te handhaven en te worden wie ze was. Zij opende een nieuwe weg in de geschiedenis van Rusland. Na haar werd Rusland bijna de gehele 18e eeuw door vrouwen geregeerd, waaronder Catharina’s dochter tsarina Elisabeth I, en keizerin Catharina II de Grote.
Sabaliauskaitė is van origine uit Litouwen. Zelfs al is het een historische roman, die zich situeert in de 18de eeuw, de lezer ontkomt er niet aan de historische relaties tussen het Westen en Rusland in de 18de eeuw te zien als een spiegel voor vandaag. In die zin is deze historische roman beslist actueel.
In de stamboom vooraan sloop wel een onnauwkeurigheid. Elisabeth, een dochter van Catharina en Peter, werd, zoals gezegd, ook tsarina. Dit neemt niet weg dat dit een meeslepende roman is, die verwachtingsvol doet uitkijken naar het tweede deel.

[Walter Smits - 11/01/2022]