Een leven als ‘man of letters’. Biografie van David Hume

De Schotse 17e eeuwse filosoof David Hume (1711-1776) heeft een grote invloed uitgeoefend op de ontwikkeling van de westerse filosofie. Humes twijfel aan het bestaan van het zelf en van de relatie tussen oorzaak en gevolg, had grote invloed op het werk van de Duitse filosoof Immanuel Kant. Hume verwierf echter niet alleen een grote reputatie als filosoof. Ook als essayist en vooral  als historicus met zijn “History of England” genoot hij in zijn tijd groot aanzien. Hume resideerde een belangrijk deel van zijn leven in Edinburgh dat 'het Athene van het Noorden' genoemd werd omwille van de vele briljante geesten die er in allerlei wetenschappelijke disciplines actief waren. Hume groeide uit tot de belangrijkste vertegenwoordiger van wat de Schotse Verlichting werd genoemd. Daarnaast was Hume actief in militaire en diplomatieke dienst wat hem in tal van Europese landen bracht. Maar steeds beschouwde hij het leven als onafhankelijke ‘man of letters’ als het belangrijkste doel in zijn bestaan. Hume staat in de traditie van het Engelse empirisme, die begon bij John Locke (1632-1704).                               
Dat Hume desondanks bij ons minder bekendheid geniet heeft wellicht te maken met de dominante positie van de continentale filosofie in ons taalgebied tijdens de voorbije decennia. De uitgebreide biografie die Ton Vink gepubliceerd heeft kan daar verandering in brengen.                                                                       
Vink laat zijn boek beginnen met de laatste dagen van David Hume. De sereniteit van de filosoof op zijn sterfbed is moeilijk verteerbaar voor gelovigen. Zij doen er alles aan om de goegemeente ervan te overtuigen dat Hume verteerd werd door angst en twijfel. Meteen schetst de auteur één van de levenslange moeilijkheden waarmee Hume telkens weer te kampen had: het conflict als atheïst met de gevestigde kerkgemeenschappen. Daarna kiest Ton Vink ervoor de chronologie van het leven van Hume te volgen. Maar het boek van Vink is zoveel meer dan een levensbeschrijving. De auteur schetst doorheen het leven ook de ontwikkeling van het denken van David Hume en laat de lezer kennismaken met zijn werk. Daarnaast besteed hij ook aandacht aan de ontmoeting van Hume met Jean-Jacques Rousseau en met Benjamin Franklin. Ook de voor Hume belangrijke vriendschap met Adam Smith komt ruim aan bod. “Een leven als ‘man of letters’. Biografie van David Hume “ is een boeiend boek dat het leven van Hume, de belangrijke en invloedrijke denker schetst tegen de achtergrond van  het intellectuele leven in het Schotland van de 18e eeuw.