Hieronder vindt u de jongste recensies. Selecteer een genre, vervolgens selecteer de recensie die u wenst u te bekijken en klik tenslotte op 'Lees recensie'.

Zoeken  Genre 

 TitelAuteurDatum
Het verweer van Etty Hillesum tegen het nazisme. Sporen van agency in haar dagboeken en brieven uit Amsterdam en Westerbork, 1941-1943 Lotte Bergen 18/11/2026
Ossip Zadkine. De Belgische connectie Véronique Van Passel e.a. 18/11/2026
Jean Brusselmans. Schilder van nature Ann Geeraerts, Kurt De Boodt, Eric Min e.a. 18/11/2026
Als er niets ontbreekt waar God ontbreekt. Christendom en religieuze onverschilligheid Jan Loffeld 18/11/2026
De Slag bij Ekeren. 30 juni 1703. Een vergeten strijd van de Spaanse Successieoorlog Danny Snelders 18/11/2026
1578. Had Brussel de Nederlanden kunnen redden? Een vergeten sleutelmoment in de geschiedenis van de Lage Landen Roel Jacobs en Jean-Jacques De Gheyndt 18/11/2026
Het laatste Vikingrijk. Hoe de Vikingen Noord-Europa veroverden en weer verloren (vert. Geri de Boer) Christina Ekero Eriksson en Bo Eriksson 18/11/2026
Marta Oulie (vert. en naw. Janke Klok) Sigrid Undset 18/11/2026
De dag na de bevrijding. Een drieluik over Europa Paul Scheffer 18/11/2026
Ai Weiwei Edouard Derom, Lee Ambrozy, Thomas Crow, Daniel De Decker, Rik Hemmerijcks, Alessio Palmeri, John Tancock, Lieven Van Den Abeele 18/11/2026
Kolchoze (vert. Floor Borsboom) Emmanuel Carrère 18/11/2026
Gevonden voorwerpen. Over estrades, oorlepels en putgalgen Lisette Luijkx (red.) 18/11/2026
Lijf der zotheid. Lichaam en geest in de late middeleeuwen Wendy Wauters 09/11/2026
Occulte complotten en samenzweringen Ruud Vermeer 09/11/2026
Tussen culturen. De Arabische kijk op vroegmiddeleeuws Europa Luit van der Tuuk 09/11/2026
Het oude Griekenland in vijftig monumenten (vert. Gertjan Wallinga) David Stuttard 09/11/2026
Angkor. Het mysterie van Cambodja Irini Biezeveld en Sophie Biard (red.) 09/11/2026
Auguste Viktoria, de laatste keizerin van Duitsland. Haar leven en werk in Duitsland, haar ballingschap in Nederland Alexandra von Ilsemann 09/11/2026
Het huis dat tussen vriend en vijand staat. De militaire opeisingen, 1938-1946 Marc Verschooris 09/11/2026
U2 Compleet. Het verhaal van de 291 songs Donien Clauteaux 09/11/2026
12345678910...Laatste

Vrijheid en duisternis. Hoe “Dialectiek van de verlichting” het boek van de eeuw werd

Martin Mittelmeier
Vrijheid en duisternis. Hoe “Dialectiek van de verlichting” het boek van de eeuw werd
Ten Have, 2022, 286 blz., EUR 22,99
ISBN: 9789025910716

De "Dialectiek van de Verlichting" is een klassieker, een cultboek ook, van de hand  van Max Horkheimer en Theodor W. Adorno, allebei spilfiguren van de marxistisch geïnspireerde Frankfurter Schule. Het boek werd geschreven in Amerikaanse ballingschap tussen 1941 en 1944. Horkheimer en Adorno poogden de Frankfurter Schule en  het wetenschappelijk werk over Marx verder te zetten. Wel moest het etiket “marxistisch” in de Verenigde Staten ten allen prijze vermeden worden. Dat gegeven loopt als een rode draad doorheen Mittelmeiers boek. Horkheimer had Adorno’s spitsvondige taalvaardigheid nodig om in een analyse van het heden de historische verbanden tussen de overheersing van de natuur, het kapitalisme, de bourgeoisie en het fascisme uiteen te zetten. Mittelmeier geeft het boek als ondertitel ‘Hoe “Dialectiek van de verlichting” het boek van de eeuw werd’. Dat is nogal wat… Want in dezelfde eeuw publiceerde Husserl zijn “Logische Untersuchungen”(1900) en verschenen van Ludwig Wittgenstein het “Tractatus Logico-Philosophicus” (1922) en zijn “Philosophische Untersuchungen” (1953). “Sein und Zeit” (1927) van Martin Heidegger heb ik dan nog niet genoemd, evenmin als het werk van filosofen als Sartre, Popper of Foucault. Om de ambitie van de ondertitel waar te maken focust Martin Mittelmeier op de genese  van de tekst, die hij probeert in kaart te brengen. Aan de basis lagen deels gedicteerde gesprekken of individuele tekstpassages, die de andere auteur herwerkte en becommentarieerde. Mittelmeier slaagt er goed in om de voornaamste ideeën van deze moeilijke materie bevattelijk uit te leggen. Grote delen van " Vrijheid en duisternis " behandelen de verhuizing van het Institute for Social Research, waarvan Horkheimer directeur was, van New York naar Los Angeles. Beroemde figuren als Berthold Brecht, Hanns Eisler en Thomas Mann die deel uitmaakten de illustere ballingsgemeenschap aan de westkust in Pacific Palisades passeren de revue, met hun  vriendschappen en affaires, maar ook met hun onderlinge vijandigheid. Adorno's ijdelheid was dikwijls bron van ergernis. De auteur verliest zich daarbij wel eens in de anekdotiek. Maar als geheel blijft “Vrijheid en duisternis” een boeiende introductie tot een belangrijk filosofisch boek.

[Geert Swaenepoel - 13/03/2023]