Sta bij

Leg een aantal teksten van hedendaagse Vlaamse auteurs naast elkaar en je haalt er zo die van Leo Pleysier uit: een minutieus afgemeten verhaalstijl, een functioneel gebruik van witruimtes, de ‘babbelzucht’ van een aantal van de ten tonele gevoerde personages, de aandacht voor familieverhoudingen. ‘Sta bij’, door de auteur in de ondertitel geduid als ‘(een novelle’), vertoont alle kenmerken van de Pleysier-aanpak., zoals we die kennen van eerder werken als ‘Wit is altijd schoon’ of ‘De gele rivier is bevrozen’. Context van ‘Sta bij’ is een familiereünie in de bovenzaal van een restaurant in Hoogstraten. Aan het woord is Anna Brems, de bejaarde zus van Dirk, de broer die op jeugdige leeftijd overleed na een bacteriële infectie die hij had opgedaan na een zwempartijtje. In haar verbeelding, die pijnlijk echt aandoet en op  op die manier de lezer ook direct weet te raken, meent Anna haar broer terug te zien, ‘Zie ons maar zitten hier. Goedgemutst. En zo prettig om te merken dat, anders dan anders, de familie opnieuw voltallig is.’ (p.9) Dirk blijft zwijgen, ‘zo apatisch als een tafelpoot’ (p. 19), Anna daarentegen doet haar verhaal over diens jongensjaren en de fatale afloop van de infectie in het lang en het breed uiteen. Dat uitgerekend zij aan het woord komt, heeft te maken met de nauwe band die zij altijd met haar broer heeft gehad. Ten bewijze hiervan: de aangrijpende scène waarin zij terugblikt op het moment dat zij na de dood van Dirk zijn kleren heeft aangetrokken, om zich op die manier van zijn aanwezigheid te verzekeren. Persoonlijke herinneringen van Anna, onder meer aan haar loopbaan in het onderwijs, worden dan verder doorkruist door die aan Dirk, dit onder meer via het notitieboekje dat hij bijhield en waar niet alles – onder meer waar het de meisjes in diens leven betreft – even duidelijk is voor Anna.  Uiteindelijk blijkt Anna zelf in haar hallucinaties het meest te hebben genoten van de aanwezigheid van Dirk op het familiefeest. Begin- en eindscène van de novelle spiegelen elkaar, het is goed zoals het geweest is voor Anna. ‘Sta bij’- de titel refereert aan de smeekbede die gericht werd aan Virga Jesse toen Dirk in het naar deze heilige genoemde ziekenhuis was opgenomen en er voor zijn leven vocht – laat zien dat Leo Pleysier er nog lang niet aan toe is de pen neer te leggen.